Pielęgnacja kota - podstawowe zasady postępowania
|
Spis treści: |
Kot domowy (Felis catus) pochodzi od afrykańskiego kota nubijskiego. Został udomowiony około 10 000 lat temu i od tej pory towarzyszy człowiekowi. W starożytnym Egipcie był nawet czczony. Aktualnie jest prawie 100 ras kotów różniących się wielkością, barwą i długością futra, wielkością uszu i wieloma innymi cechami. Szacuje się, że obecnie mieszka w domach ludzi niemal 600 mln kotów.
Jak pielęgnować skórę i futerko kota?
Koty to czyściochy, spędzają większość czas na spaniu i czyszczeniu sierści. Zwykle poświęcają na to 2 -3 godziny dziennie. Liżą się językiem lub myją polizaną łapką. Ich język ma specjalną strukturę- jest pokryty kolczastymi brodawkami skierowanymi do tyłu. Zbudowane są z twardej keratyny i nadają językowi szorstkość. Ułatwiają picie, jedzenie i toaletę- czyszczenie sierści. Lizanie dodatkowo wpływa na termoregulację ciała, a także pozwala rozładować stres.
Jak człowiek może pomóc kotu w tej czynności?
Najprostszym zabiegiem pielęgnacyjnym jest czesanie i szczotkowanie sierści. Pozwala to dodatkowo na pogłębianie więzi między właścicielem a jego podopiecznym. Umożliwia też obserwację skóry- czy nie ma zmian skórnych, sprawdzenie, czy nie ma pasożytów skórnych - pcheł czy kleszczy. Wyczesując martwe włosy, zapobiegamy ich połykaniu przez kota i możliwości tzw. zakłaczenia-czyli gromadzenia się w żołądku kota bezoarów- kul zbitych włosów utrudniających funkcje układu pokarmowego. Oczywiście, musimy kota przyzwyczaić do takich zabiegów, lepiej jest zacząć je u młodych kotków. Używamy do czesania zarówno kotów jak i piesków metalowych grzebieni z gęstymi zębami, szczotki z włosia, a do zbierania martwych włosów gumowych szczotek.
U kotów długowłosych np. kotów perskich, kotów syberyjskich istnieje niebezpieczeństwo tworzenia się kołtunów. Z ich usunięciem kot samodzielnie sobie nie poradzi. Trzeba rozplątać splątaną sierść palcami, a jeśli uległa sfilcowaniu wyciąć przy pomocy urządzenia zwanego filcakiem. W pielęgnacji kotów długowłosych może też być potrzebne usunięcie martwego podszerstka przy pomocy furminatora.
Koty krótkowłose nie potrzebują kąpieli. Brudną sierść możemy wytrzeć mokrą ściereczką i nie ma potrzeby narażać kota na stres związany z kąpielą. Koty zwykle jej nie lubią, a przemoczenie futerka naszego mruczka aż do skóry, może doprowadzić do wychłodzenia ciała.
Bardziej skomplikowana jest pielęgnacja kota długowłosego - trudniej utrzymać u nich czystość sierści i w razie potrzeby powinniśmy kotka wykąpać. Jeśli przyzwyczajamy do kąpieli już młode kotki, w starszym wieku przestają zajadle protestować, a bywa, że z czasem nawet kąpiele polubią. Do kąpieli używamy ciepłej wody i podstawowych środków do pielęgnacji kota jak szampony dla kotów, najlepiej bezzapachowego, antyalergicznego. Można stosować szampony owadobójcze- jeśli jest taka potrzeba.
Nigdy i dla kota i dla psa nie stosujemy szamponów dla ludzi - zawierają drażniące kocią skórę detergenty i zbyt intensywnie pachną.Zdrowie i pielęgnacja kota jest więc kluczowa w opiece nad kotem.
Czy istnieje potrzeba obcinania pazurów u kota?
Pamiętajmy, że nasz milusiński kotek należy do drapieżników. I jak przystało na drapieżnika, ma długie kły i ostre pazury. Pazury umożliwiają wspinanie się, skuteczne polowanie i obronę. Występują na końcach palców przy obu parach kończyn. Zbudowane są z substancji rogowej- twardego białka zwanego keratyną, mają cienkie i ostre wolne końce. Tylko koty i wiwery mają możliwość chowania pazurów do specjalnych kieszonek. Występują w nich ścięgna, które wciągają pazur do kieszonki lub umożliwiają jego wysunięcie. Dorosłe koty sprawnie kontrolują wysuwanie i chowanie pazurów, kocięta się tego dopiero z czasem nauczą.
Konieczność obcinania pazurów zależy od trybu życia kota. Kotom wychodzącym są one niezbędne np. do obrony w razie niebezpieczeństwa. Pazury takich kotów stykają się z różnymi powierzchniami i naturalnie się tępią. Kotom niewychodzącym nie są one potrzebne, a nie stępiane nadmiernie przerastają. Utrudniają chodzenie, mogą stać się przyczyną stanów zapalnych opuszków palców, a zaczepiając o np. nitki dywanu, wyrywać się powodując uszkodzenia palców.
Drapanie, powodujące zrywanie wierzchnich łusek pazura (pod spodem znajdują się nowo utworzone) jest naturalną potrzebą kotów. Drapaniem też zaznaczają swoje terytorium, ponieważ na opuszkach palców są gruczoły wydzielające feromony- jest to rodzaj chemicznej informacji rozpoznawanej przez inne koty. Koty domowe uczą się niekiedy, że drapanie to doskonały sposób zwrócenia na siebie uwagi właściciela. W mieszkaniu kot najczęściej drapie meble. Żeby temu zapobiegać, kupmy specjalny drapak lub matę do drapania, którą możemy zainstalować np. na ścianie, nisko nad podłogą. Kotek będzie wtedy dodatkowo mógł się rozciągać, o my oszczędzamy miejsce w pokoju.
Zdrowie i pielęgnacja pazurów kota jest więc nieodzowna. U kotów niewychodzących konieczne jest więc obcinanie pazurów. Potrzebne będą odpowiednie narzędzia do wykonania kociego pedicure. Są różne rodzaje np. gilotynki do pazurków, nożyczki, obcinaczki. Wybranie odpowiedniego narzędzia to dopiero początek sukcesu. Musimy obciąć pazury, tak, aby nie uszkodzić rdzenia pazura, ani opuszki palca. Obcinamy tylko przezroczystą część pazurka, starając się to zrobić pod kątem prostym w stosunku do długiej osi pazura. Obcinanie pazurów jest zawsze dla kota sytuacją stresogenną. Musimy być delikatni, ale postępować stanowczo, nie pozwalając kotu wyrwać łapki z naszego uścisku. Uspokajajmy kota, mówiąc do niego łagodnie i starajmy się wykonać cały zabieg jak najszybciej. Dobrze jest poprosić drugą osobę o pomoc. Jeśli nie mamy odpowiednich narzędzi lub obawiamy się, że zrobimy naszemu mruczkowi krzywdę, poprośmy weterynarza o wykonanie tego zabiegu pielęgnacyjnego.
Jak pielęgnować uszy i oczy kota?
Zdrowy kot sprawnie czyści swoje futerko, a także uszy i oczy. Zwykle wystarczy raz w miesiącu sprawdzić stan uszu i wspomóc kota w ich pielęgnacji. W życiu kota słuch jest niezwykle ważny. Koty słyszą aż 3 razy lepiej niż człowiek, a ich małżowina uszna jest nastawna- może się obrócić nawet o 300 stopni. Dlatego zdrowie i pielęgnacja uszu kota jest bardzo istotna. Zajrzyjmy do kociego ucha, żeby sprawdzić, czy nie ma niepokojącej wydzieliny. Niepokojący może być nadmiar woskowiny-być może jest oznaką choroby.
Czarna maź pokrywająca ścianki przewodu słuchowego zwykle świadczy o inwazji świerzbowca usznego. Gdy zauważamy niepokojące objawy, koniecznie zasięgnijmy porady lekarza weterynarii. Jest to też potrzebne, jeśli kota swędzi ucho (potrząsa wtedy głową, ociera głową o różne przedmioty, drapie się po uchu). Jeśli nic niepokojącego nie widzimy, przetrzyjmy małżowinę uszną miękką, bezpyłową, bawełnianą chusteczką zmoczoną w ciepłej przegotowanej wodzie. Możemy też zaaplikować na małżowinę odrobinę płynnej parafiny i rozprowadzić ją po niej. Nigdy nie używajmy do czyszczenia uszu naszego mruczka lub psa patyczków czy innych twardych przedmiotów.
Wzrok jest najważniejszym zmysłem kota. Jego oczy to oczy drapieżcy- ustawione z na wprost, pozwalają na trójwymiarowe widzenie. Pole widzenia kota wynosi 285 stopni (u człowieka 210). Na siatkówce znajduje się więcej pręcików, a za siatkówką błona odblaskowa- świeci światłem odbitym, co pozwala na dobre widzenie o zmroku i w nocy. Oczy bardzo dobrze rejestrują ruch. Zdrowie i pielęgnacja oczu kota zwykle nie wymaga szczególnych zabiegów ze strony właściciela. Jeśli widzimy, że są zbyt załzawione, wystarczy przetrzeć je wilgotną, bezpyłową chusteczką bawełnianą. U kotów długowłosych lub kotów cierpiących na zapalenie spojówek pod oczami mogą tworzyć się zacieki łzowe, wyglądające nieestetycznie. Usuwamy je odpowiednimi kosmetykami do usuwania zacieków.
Czy powinniśmy czyścić zęby kotu?
Kocie uzębienie jest bardzo specyficzne. Tak jak u wielu innych ssaków występują dwa pokolenia zębowe, a zęby są zróżnicowane na siekacze, kły, przedtrzonowce i trzonowce. U małych kotków uzębienie mleczne pojawia się w drugim tygodniu życia. Zębów mlecznych jest 26. W czwartym miesiącu zęby mleczne są zastępowane zębami stałymi. Jest ich 30. U kotów nie występuje próchnica zębów, wynika to z ich budowy - brak powierzchni poziomych w zębach. Nie oznacza to, że powinniśmy zaniechać działań związanych z utrzymaniem higieny jamy gębowej kota. Na kocich zębach dość łatwo płytka nazębna przekształca się w kamień nazębny, uszkadzający dziąsła, na szczęście można w łatwy sposób walczyć z tym przy pomocy różnych środków do pielęgnacji jamy ustnej kota
Co więc można zrobić dla zdrowia i pielęgnacji uzębienia naszego mruczka?
Oczywiście podstawą naszych działań ma być czyszczenie i pielęgnacja zębów kota. Nie jest to czynność, za którą koty przepadają, wręcz przeciwnie musimy uzbroić się w cierpliwość. Stopniowe pokonywanie oporu kotka i pokazywanie mu, że nic złego się nie dzieje, pozwoli nam krok po kroku na przyzwyczajenie kota do tego codziennego pielęgnacyjnego zabiegu mycia zębów Najlepiej stosować miękką szczoteczkę dla dzieci albo gumową nakładkę na palec. Używamy specjalnej pasty polecanej przez lekarza weterynarii (ludzka ma niewłaściwy skład dla kocich zębów). W naszym internetowym sklepie weterynaryjnym są też specjalne suche karmy dla kota, mokre karmy dla kota i inne przeróżne smakołyki dla kotów o teksturze umożliwiającej ścieranie osadu nazębnego. Można skorzystać też z e specjalnych płynów i zeli, dodając je do picia lub aplikując bezpośrednio na zęby.
Wszystkie zabiegi pielęgnacyjne wymagają stworzenia przyjaznych warunków, spokoju właściciela, minimalizowania stresu u kota i poszanowania kociej indywidualności. Nie róbmy nic na siłę, jeśli kot bardzo się broni przed danym zabiegiem, poczekajmy na lepszy moment. Kotek za naszą cierpliwą troskę z pewnością się odwdzięczy, układając się nam na kolanach do drzemki i głośno mrucząc.
