|
Spis treści: |
Kiedy decydujemy się na przygarnięcie do swojego domu psa lub kota, musimy zdobyć podstawową wiedzę o opiece nad nimi. Właściwa opieka nie może pominąć dbałości o zdrowie zwierzęcia. Na ogół nie mamy świadomości tego, jakimi zagrożeniami są choroby zakaźne i u psa i u kota. Jedną z groźniejszych dla szczenięcia, a niekiedy też dla dorosłego psa jest parwowiroza. Zapoznaj się z informacjami dotyczącymi tej choroby.
Czym spowodowana jest parwowiroza u psa?
Parwowiroza, inaczej tyfus psi, jest chorobą psów wywoływaną przez parwowirusa typu drugiego. Wyróżniamy dwa podtypy tego wirusa- CPV2a, CPV2b. Jak każdy wirus parwowirus mutuje i w ostatnim czasie pojawił się podtyp CPV2c. Parwowirus należy do DNA wirusów, pozbawiony jest otoczki lipidowej.
Choroba pojawiła się w latach siedemdziesiątych XX wieku w Ameryce i wkrótce rozprzestrzeniła się także w Europie. Jest to choroba niebezpieczna dla wszystkich psów, ale im młodsze psy, tym cięższy przebieg choroby.
Koty chorują na panleukopenię- tyfus koci, wywołany nieco inną odmianą parwowirusa.
Jakie są źródła zakażenia psów parwowirozą?
Pies zaraża się drogą pokarmową. Wirus może znajdować się w ślinie, moczu, kale, wymiocinach zainfekowanego psa. Z tych wydzielin i wydalin dostaje się do otoczenia. Może znajdować się na wszystkich przedmiotach, z którymi miał kontakt chory pies- na legowisku, na miskach, smyczy. Z odchodów i moczu chorego na parwowirozę zwierzęcia wirus dostaje się do gleby i wody np. w kałużach. Jest odporny na niekorzystne warunki środowiska, może przetrwać w środowisku nawet 6 miesięcy, zachowując zdolności do zarażenia. Pies w trakcie spaceru może się więc zarazić wirusem znajdującym się na trawie, glebie, w wodzie. Człowiek może na swoich ubraniach i butach przynieść wirusa do domu i zarazić psa. Bezpośredni kontakt zwierzęcia z zarażonym psem też umożliwia transmisję choroby.
Jakie psy są najbardziej narażone na parwowirozę
Najbardziej narażone są szczenięta odstawione od matki we wczesnym wieku (pierwszych 3- 4 tygodni życia). W mleku matki są przeciwciała przeciwko wirusowi parwowirozy (jeśli była ona szczepiona lub chorowała). Odstawienie szczeniaka odcina go od źródła ochronnych przeciwciał, a jego układ odpornościowy jeszcze nie jest na tyle dojrzały, aby produkować własne przeciwciała. W pierwszych tygodniach życia nie szczepi się jeszcze szczeniąt (dopiero w 6 tygodniu). Jeśli wtedy dojdzie do zarażenia, szczenięta praktycznie nie mają szans na przeżycie. Rozwija się u nich zwykle sercowa postać parwowirozy powodująca śmierć zwierzęcia w ciągu 24 godzin.
Starsze, nieszczepione przeciwko parwowirozie szczenięta też nie mają większych szans na przeżycie. Szczególnie niebezpieczna parwowiroza jest dla noworodków i szczeniąt do 6 miesięcy życia oraz psów seniorów- po 8 roku życia. U dorosłych psów przebieg choroby jest zdecydowanie łagodniejszy. Niektóre przechodzą chorobę bezobjawowo- około 30% dorosłych nieszczepionych psów. Psy dorosłe nieszczepione lub szczepione nieskutecznie są podatne na zachorowanie, szczególnie wtedy, gdy pojawia się dłużej trwająca sytuacja stresowa. Długotrwały stres obniża bowiem efektywność działania mechanizmów obronnych organizmu psa. Niektóre rasy psów są bardziej wrażliwe na wirusy parwowirozy. Są to głównie- rottweiler, labrador retriever, doberman, owczarek niemiecki. Przebieg choroby u psów tej rasy jest zdecydowanie cięższy.
Objawy parwowirozy u psa
Wirus dostaje się do organizmu psa drogą pokarmową. Na początku zagnieżdża się w migdałkach, a wkrótce potem przenika do krwi. Z krwi przedostaje się do komórek szybko się dzielących w tzw. kryptach jelitowych, czyli komórek gruczołowych (wytwarzają one enzymy trawienne jelitowe) w nabłonku jelita cienkiego psa. Wirus atakować może też komórki układu odpornościowego mające zdolność do podziału. Dochodzi do obniżenia odporności organizmu psa i rozwija się stan zapalny śluzówki jelita. Objawy pojawiają się dość szybko, bo 5- 12 dni od zarażenia. U bardzo młodych szczeniąt szybko dzielącymi się komórkami są komórki mięśnia sercowego- mogą być atakowane przez wirusa parwowirozy. Istnieją więc dwie odmiany parwowirozy u psa- jelitowa i sercowa.
Objawy parwowirozy jelitowej:
- wodniste, podbarwione krwią biegunki o mydlanym, ale nieprzyjemnym zapachu
- odgłosy przelewania się płynów w jelicie
- powtarzające się wymioty
- pies nie chce jeść ani pić
- pies jest apatyczny, osłabiony
- może być gorączka lub obniżenie temperatury ciała psa
- przyspieszony oddech
- ciągle pogarszający się stan psa
Objawy parwowirozy sercowej:
- duszności,
- siniejące śluzówki w jamie ustnej psa,
- obfite, pieniste ślinienie się.
Diagnostyka parwowirozy u psa
Stwierdzenie parwowirozy u psa odbywa się na podstawie objawów. Większość objawów jednak nie ma charakteru swoistego tylko dla tej choroby. Dlatego lekarz weterynarii bierze też pod uwagę to, jak szybko objawy u psa się nasilają, i czy na danym terenie jest zwiększona ilość zachorowań na parwowirozę u psów w tej okolicy- zwykle parwowiroza u psów występuje w okresie letnim. Ważną dla lekarza informacją jest też, czy pies miał kontakt z dużą ilością innych psów, np.przebywa w schronisku. Aby potwierdzić przypuszczenia co do parwowirozy u psa, lekarz zleci lub sam przeprowadzi przeprowadzenie odpowiedniego testu.
Najpowszechniejszy, szybki i tani test na parwowirozę u psa to test płytkowy, przeprowadzany na próbce kału psa. Rzadko, ale zdarza się, że test ten daje wynik fałszywie ujemny. Inne testy, które mogą potwierdzić parwowirozę u psa to PCR i test Elise. Na wyniki tych testów trzeba jednak poczekać kilka dni. W oczekiwaniu na wyniki należy jednak wdrożyć leczenie. Nie leczona parwowiroza u psa szybko może się skończyć śmiercią chorych zwierząt.
Leczenie parwowirozy u psa
Leczenie choroby u psa w gruncie rzeczy ma charakter objawowy. Często biegunka i wymioty powodują szybko postępujące odwodnienie. Może być ono przyczyną wstrząsu hipowelemicznego (stan organizmu wynikający ze zmniejszenia ilości wody we krwi, co doprowadza do zmniejszenia ilości krwi w organizmie psa). Lekarz weterynarii zaleci więc płynoterapię- podawanie dożylne (kroplówka) płynów uzupełniających niedobory wody i elektrolitów. Kroplówki pomogą też przywrócić równowagę kwasowo- zasadową w organizmie psa. Parwowiroza u psa powoduje silny stan zapalny jelita, odżywianie tradycyjne jest więc wykluczone. Lekarz, oceniając stan psa ustali, czy potrzebne będzie dokarmianie dożylne. Podaje się wtedy w kroplówce glukozę i aminokwasy- aby nie dopuścić do hipoglikemii i hipoproteinemii. Podaje się też w kroplówce lub zastrzykach leki przeciw biegunce, przeciwwymiotne, leki osłonowe dla przewodu pokarmowego. Często jest konieczność podawania witamin z grupy B. Podaje się też leki przeciwkrwotoczne i immunostymulujące. W przebiegu parwowirozy u psów jest duże niebezpieczeństwo pojawienia się u zwierząt nadmiernej ilości bakterii w jelicie i rozwoju sepsy, czyli uogólnionego stanu zapalnego organizmu. Dlatego lekarz do leczenia psa włącza antybiotykoterapię. W pierwszych dniach choroby, kiedy wirus krąży jeszcze we krwi chorych zwierząt, istotne jest podanie surowicy odpornościowej. Konieczność dożylnego leczenia zwykle wymaga pozostawienia psa w klinice weterynaryjnej.
Najbardziej krytycznym czasem w przebiegu choroby u psa jest zwykle okres 48- 72 godzin trwania objawów. Jeśli nie zostanie podjęte leczenie, pies prawdopodobnie nie przeżyje następnej doby. Tylko w kilku procentach przypadków dochodzi do samoistnego wyleczenia. Jeżeli zostało wdrożone leczenie, nie ma 100% pewności, że zwierzę przeżyje. Śmiertelność w przebiegu parwowirozy u psów wynosi około 40%. Większość leczonych psów przeżywa i mniej więcej po 7 dniach trwania choroby pies zaczyna odzyskiwać zdrowie
Jak opiekować się psem rekonwalescentem po parwowirozie?
Pies po przebyciu parwowirozy powinien pozostać na kwarantannie. Trzeba go odizolować od innych psów, może bowiem przez okres 2-4 tygodni wydalać wirusa ze swojego organizmu. Konieczne jest też zdezynfekowanie wszystkich przedmiotów, z którymi pies miał styczność- miski, zabawki psa i miejsca, gdzie przebywa np. legowisko psa. Najlepszy efekt dezynfekujący mają środki zawierające podchloran sodu. Pamiętajmy też o tym, że opiekun na swoich rękach, ubraniu, butach może roznosić wirusa parwowirozy w środowisku. Należy więc rygorystycznie przestrzegać zasad higieny po kontakcie z psem.
Pies odzyskujący zdrowie powinien mieć lekkostrawną dietę wzbogaconą o proteiny. Najkorzystniejsza będzie początkowo dieta płynna, później półpłynna i stała, Początkowo podawajmy psu mokrą karmę stałą, dlatego że jest delikatniejsza dla regenerującej się śluzówki przewodu pokarmowego.
Pies, który przechorował parwowirozę, nabywa na nią odporność do końca życia.
Profilaktyka parwowirozy u psów
Najważniejszym działaniem profilaktycznym są szczepienia przeciw parwowirozie. Szczenięta powinny być szczepione 2- 3 razy w odstępach około 3 tygodniowych. Pierwsze szczepienie- w wieku 6 tygodni, drugie około 9 tygodni życia, trzecie w wieku około 12 tygodni. U ras wrażliwych zaleca się szczepienie dodatkowo w wieku 15- 16 tygodni życia. Kolejna dawka szczepienia powinna być podana po roku, a następne- przypominające co 2 lata. Dokładny, uwzględniający stan zdrowia i styl życia psa kalendarz szczepień ustala lekarz weterynarii.
Parwowiroza to jedna z najbardziej niebezpiecznych chorób zakaźnych psów. Trudno, nawet przestrzegając rygorystycznie zasad higieny mieć pewność, że nasz pies nie zachoruję na tę chorobę. Pamiętajmy o regularnych szczepieniach przeciw tej chorobie i unikaniu przebywania psa w dużych skupiskach psów.
